Cassandra's Dream
Dizilerde, filmlerde artık gözümüz alıştı. Dakika başı bir insan ölüyor ve bu durumu yadırgamıyoruz, cesetler üzerimizden akıp gidiyor, olan fgr’lere oluyor. Söylemeye çalıştığım şey, yeter artık bu şiddet filan değil… şunu söylemeye çalışıyorum, izlemeye aşina olduğumuz bir şeyin, aslında o kadar da sıradan olmadığını, ve sıradan insanlara neler yapabileceğini anlatıyor bu film…
Oyuncularının gücü sayesinde birçok şeyin üstesinden gelmiş sanırım film. Text olarak elbette etkileyici (fakat o Woody Allen’ın aralara sıkıştırdığı gerçekten güldüren izi yok filmde… Başka bir yol izlemeyi tercih etmiş sanırım) fakat Terry ve Ian’ı oynayan, Colin Ferrell ve Ewan McGregor karakterlerin gücünü ve sıradanlığını ortaya çıkarmışlar… Gerçekten saf, heyecanlı ve sıradan görünmeyi beceren Colin Farrell (aldığı kilolar yaramış) konuşmadığı anlarda bile sadece kadrajı değil, sahneyi de doldurmayı başarmış. Yırtmaya çalışan, üçkağıtçı Ewan McGregor da enerjisiyle kendini sevdirmeyi başarıyor. Bu ikili sayesinde iş cinayet anına yaklaşıp gerilim arttıkça, bu iki biraderi sevdiğinizi anlıyorsunuz. Aslında görüyoruz ki çok da gerekli olmayan bir cinayet işlenmek üzere (cinayetler sınıflara ayrılır, gerekliler ve gereksizler)… Ian’ın sadece kendine ve kardeşine yeten aklıyla işi meşrulaştırma ve içlerini rahatlatma çabaları cinayetin gereksizliği, bir zaafa hizmet ettiği fikrini daha da güçlendiriyor. Ama o an yaklaştıkça, biraderler artık cinayetin dibine kadar geldiklerinde insan içinden “Yapmayın,” dese bile, bir yandan da “Aman pürüz çıkmasın,” diyor. Sonuçta film izleyicisi olarak o cinayetin işleneceğini adımız gibi biliyoruz ve bizi korkutan, artık sevdiğimiz karakterlerimizin başına bir şey gelmesi…
hayalmeyal “Eastern Promises” yazısında şöyle diyor, “Son yıllarda tanıdığımızı sandığımız yönetmenlere bir haller oldu, filmlerinden küçük bir parça bile görsek hemen kimin olduğunu tahmin edebileceğiniz yönetmenlerin imzaları artık değişmeye başladı. Woody Allen bunlardan biri. Match Point kesinlikle bildiğimiz Woody Allen filmlerinden değildi, ama çok iyi bir filmdi, yine de şöyle bir durum olmadı değil; onun geveze filmlerinden hoşlanmayanlar bu filmi sevdi, bu değişikliği olumlu buldu, ve artık Match Point’ten sonra yeni bir sayfa açıldı Woody Allen sinemasında. Şimdi yeni filmi Cassandra’s Dream’in afişinde Match Point’in yönetmeninden yazıyor. Üzücü bir durum bu.” Son cümle hariç ona katılıyorum… Bence o kadar da üzücü bir durum değil bu… Woody Allen aynı anda birkaç duyguyu birden çıkartmayı becerebilen bir yönetmen ve senarist… Hala bunu yapıyor, sadece daha farklı bir dille…
Annie Hall
Woody Allen’ın 1977 yapımı filmi. Komedyen Alvy Singer (Woody Allen)ve Annie Hall (Diane Keaton) arkadaşları aracılığıyla tuhaf sayılabilecek bir şekilde tanışırlar. Görüşmeye başlarlar, aşık olurlar, birlikte yaşarlar ve ayrılırlar. Yani bildiğimiz gibi hep, Alvy nevrotik, kadınlarla sorunları olan, gergin bir karakter yine, Annie de ona benziyor sanki biraz, şaşkın, özgüvensiz.. Aslında tam da birbirlerini bulmuş gibi görünüyorlar, ama tabi ki öyle olmuyor.
High Fidelity, Eternal Sunshine of the Spotless Mind ve ilişkilerle ilgili pek çok filmin atası sayılabilecek bir film bu. Birbirlerini çok sevdikleri halde karmakarışık hale getirilmiş ve artık yürütülemeyen bir ilişki söz konusu. Hüzünlü bir hikayesi var tüm eğlenceli taraflarına rağmen, aslında Woody Allen’ın ilişkilerle ilgili karamsar bakış açısına sahip denmeli. Woody Allen sinemasını takip edenler bilir, ilişkiler güzel başlar ve hep düğüm olup biter, ancak sonra aşk yeniden çıkagelir.. Her aşk da hemen hemen aynı şekilde başlar, öyle de biter, gülerek alınan kitaplar ayrılırken paylaşılamaz, sabahlara kadar yapılan konuşmalar yerini tedirgin sessizliklere bırakır, yepyeni bir şeyin heyecanı zamanla aynı şeylerin sıkıcılığına dönüşür, önceleri ilginç görünen farklılıklar sonraları her tartışmanın başlıca konusu olur, cinsel sorunlar ortaya çıkar, ufacık şeyler büyütülüp dayanılmaz hale getirilir ve her şey biter; ayrılıktan sonra ise bir süre boşluğa düşülür ve her şey korkunç görünür, ancak belli bir zaman geçince güzel anlar geri gelir. Alvy ile Annie de aynı şeyleri yaşarlar, ayrılıklarının üzerinden zaman geçtikten sonra görüşürler; tüm kıskançlıklar, tartışmalar, farklılıklar geride kalınca Alvy ne kadar şanslı olduğunu, Annie’nin harika biri olduğunu hatırlar. Çünkü aşk her şeye rağmen, tüm bu karmakarışık haline rağmen güzeldir, belki biraz bunlarla güzel..
Hüzünlü, gerçekçi ve hoş bir aşk hikayesi bu, Woody Allen’a has garip ve güzel detaylarla dolu, Alvy’nin kameraya bakıp izleyicilerle konuştuğu bölümler, ya da Alvy ile Annie’nin kendi geçmişlerinde dolaşıp gençliklerini izledikleri bölümler gerçekten çok güzel. Bunlar dışında çok da eğlenceli, hemen tekrar izleme isteği uyandıran özel bir film, o kadar güzel yazılmış diyaloglar var ki hemen onları tekrar duyabilmek için bile yeniden izlemek istiyorsunuz. Belki her aşık olunduğunda ya da bir ilişki bitirildiğinde izlenmeli, belki de bir bahane bulup sürekli izlenmeli. Bir arkadaşımın bu film için dediği gibi tam da; “filmin sonunda gözyaşlarım akarken gülüyordum da..”
Son söz ise Alvy’den;
“Adamın biri psikiyatriste gider ve ‘doktor kardeşim delirdi, kendini tavuk sanıyor’ der. Doktor ‘neden onu getirmediniz?’ diye sorar. Adam ‘Getirirdim ama bana yumurta lazım’ der. İlişkiler hakkında ben de böyle düşünüyorum. Tamamıyla mantıksız, çılgınca ve saçmadır, ama sürdürmek zorundayız, çünkü çoğumuzun yumurtaya ihtiyacı var.”
The purple rose of cairo
Her zaman en sevdiğim filmler listesinin bir numarasında yer alacak bir film Woody Allen’ın 1985 yapımı bu filmi. Ayrıca bana kalırsa yönetmenin en iyi filmi. Sinemayla farklı ilişki kuran herkesin çok seveceği bir film bu. Cecilia tek eğlencesi haftada bir değişen filmleri izlemek olan mutsuz bir kadındır. Filmler dışındaki zamanını onları hatırlayarak ve anlatarak geçirir, gerçeklere dayanabilmesinin tek yolu gibidir bu. Bir gün “The purple rose of cairo” filmini izler, evliliğinin artık dayanılmaz olduğu ve işinden kovulduğu gün tekrar gider filme. Sonra tekrar… Beşinci izleyişi sırasında Tom Baxter karakteri perdeden çıkıp Cecilia’nın yanına gelir ve onunla konuşmak istediğini söyler. Cecilia’nın yıllardır değişmeyen hayatı filmler ve aşk sayesinde bir günde değişir, ama neye karar verecektir o, gerçek dünyada mı kalacak, hayallerinin peşinden mi gidecektir?..
Woody Allen sinemayı ne kadar sevdiğini gösteriyor herkese, filmlerin hayatı değiştirme gücüne dair çok güzel sözler ediyor. Sadece hayallere inanıp inanmamakla ilgili bu filmde her şey. Mia Farrow ve Jeff Daniels çok iyi performans sergiliyorlar, ama asıl karakter sinema bu filmde. Tabi bir de aşk... Filmin kötü karakteri ise gerçek.
Filmle ilgili çok şey söylemek istiyorum, ama ne söylersem söyleyeyim Tom Baxter’ın perdeden çıkıp Cecilia’nın elini tuttuğu sahne yanında zayıf kalacak ya da birlikte filme girip şehri dolaştıkları sahneler yanında... Bu nedenle yapılacak en iyi şey filmi izlemek, hatta Cecilia gibi yapıp tekrar tekrar izlemek.
Filmden;
-gerçek olmayı öğrenebilirim.
-ne demek gerçek olmayı öğrenebilirim, bu cüce olmayı öğrenmek gibi bir şey.


